Qur’on Islom dinining markaziy muqaddas kitobi bo‘lib, musulmonlar uni Allohning (Xudoning) so‘zma-so‘z kalomi deb e’tiqod qiladilar. U Payg‘ambar Muhammadga (s.a.v.) 23 yil davomida nozil qilingan. Ilohiy vahiylar silsilasining yakuniy kitobi sifatida Qur’on Islom e’tiqodi, huquqi va hidoyatining poydevorini tashkil etadi. Ushbu sahifada Qur’onning tuzilishi, nozil bo‘lishi va har bir musulmon hayotidagi ahamiyati yoritiladi.
Qur’on 114 ta bobdan iborat bo‘lib, ular surahlar deb ataladi, hamda 6 000 dan ortiq oyatlarni o‘z ichiga oladi. Oyatlar soni pauzalar va qiroat usullariga qarab biroz farq qilishi mumkin, ammo ko‘pchilik ulamolar tomonidan qabul qilingan standart son — 6 236 oyatdir.
Qur’on klassik arab tilida nozil qilingan bo‘lib, qiroat va yod olishni yengillashtirish uchun 30 teng qismga — juz’larga bo‘lingan. Shuningdek, haftalik o‘qish uchun yetti bo‘lim — manzillarga ham ajratilgan.
Qur’on taxminan 23 yil davomida nozil qilingan. Vahiy 610-yilda, Payg‘ambar Muhammad (s.a.v.) Makka yaqinidagi Hiro g‘orida ilk vahyni olgan paytdan boshlangan. So‘nggi oyat esa 632-yilda, u zotning vafotlaridan sal oldin nozil bo‘lgan.
Vahiylar asosan ikki joyda nozil bo‘lgan bo‘lib, bu joylar suralarning mavzulariga ta’sir ko‘rsatgan:
Qur’on inson hayotining barcha jabhalariga — ma’naviy, axloqiy, huquqiy, ijtimoiy va shaxsiy tomonlariga murojaat qiladi. Undagi asosiy mavzular quyidagilardan iborat:
Musulmonlar Qur’onni barcha zamon va holatlar uchun dolzarb, solih hayot kechirishda muhim manba deb biladilar. Uni millionlab insonlar yod olgan, u har kuni namozlarda tilovat qilinadi va diniy hamda ilmiy muhitlarda chuqur o‘rganiladi.
Qur’on Payg‘ambar (s.a.v.) davridan buyon asl holicha saqlanib kelmoqda. U zot hayotlik paytlarida sahobalarning ko‘plari Qur’onni yod olgan, boshqalari esa uni teri, suyak, xurmo yaprog‘i va pergamentlarga yozib borganlar. Payg‘ambar vafotlaridan so‘ng Qur’on Abu Bakr (r.a.) xalifaligi davrida bir kitob holiga keltirildi, keyinchalik Usmon (r.a.) davrida yagona nusxa asosida tartibga solindi.
Bugungi kunda Qur’on dunyoning barcha hududlarida bir xil bo‘lib, u og‘zaki yodlash (hifz) va yozma qo‘lyozmalar orqali asrab kelinmoqda. Uning 14 asrdan ortiq vaqt davomida o‘zgarmasdan saqlanib qolishi ilohiy kelib chiqishining mo‘’jizasi sifatida qaraladi:
"Albatta, bu Zikrni Biz nozil qildik va, albatta, Biz uning posbonimiz." Hijr 15:9 ⧉
Musulmonlar Qur’onni o‘qishga, uning ma’nolarini tushunishga va hayotga tatbiq etishga da’vat etilganlar. U besh vaqt namozda tilovat qilinadi va Islom huquqi, axloqi hamda hidoyatining eng oliy manbai hisoblanadi.
Tilovat, tafakkur yoki amaliyot orqali bo‘lsin, Qur’on musulmon e’tiqodi va hayot tarzining yuragi bo‘lib qolaveradi.